Goede balans tussen schermen kijken en buiten bewegen

Goede balans tussen schermen kijken en buiten bewegen

Via de oproep op onze social media-kanalen om vragen te stellen over het onderwerp je kind en de digitale wereld kregen we veel leuke vragen. In deze blog beantwoordt onze beleidspedagoog Yanna de vraag van Martijn:

Hoe zorg ik voor een goede balans tussen ‘ongezond’ schermen kijken en ‘gezond’ buiten bewegen?

Mag ik nog even gamen? Mag ik YouTube kijken? Ik wil niet naar buiten, ik ben op school al buiten geweest. Ik ben nog niet klaar, ik wil langer! Deze vragen vliegen mij als ouder iedere dag om de oren. ‘Je tijd zit erop’, je mag alleen in het weekend YouTube kijken’, ‘ik zet hem nú uit!’, ‘oké vooruit, nog even dan. Herkenbaar?

Beeldschermtijd begrenzen is een uitdaging voor ouders. Het vergt moed en discipline. Je hebt een plan nodig om het te laten slagen. Dat plan maak je samen met je kind. Klinkt als een flinke uitdaging, niet? Wij denken met je mee.

Gezond en ongezond

Is scherm kijken echt alleen maar ongezond? Nee hoor, zeker niet. Het heeft ook positieve kanten. Zie het als een verrijking. Het daagt kinderen uit om nieuwe dingen te proberen, het oplossen van problemen in een spel kost moeite. Het leert causale verbanden leggen.

Veelvuldig beeldschermgebruik kan ook negatieve gevolgen hebben op de ontwikkeling van kinderen. De groei van het oog wordt dan beïnvloed en kinderen bewegen te weinig. Beeldschermgebruik gebeurt vaak zittend, wat zorgt dat kinderen de norm van minimaal (!) één uur per dag matig intensief bewegen maar moeilijk halen. Veel kinderen halen deze norm zelfs helemaal niet, zeker niet in de herfst en winter.

Wat kan je doen?

  • Voldoende afwisselen met ver weg kijken zorgt dat het oog kan ontspannen en voorkomt problemen. Ver weg kijken lukt buiten het best, dus lekker naar buiten!
  • Het oog heeft voldoende licht nodig, dit betekent minimaal twee uur per dag naar buiten als het licht is.
  • Matig intensief bewegen gebeurt het best buiten. Pikt het kind meteen de vele andere voordelen van buitenspelen mee.

Balans

Hoe zorg je nu voor een goede balans tussen kijken naar een scherm en een actieve (buiten)activiteit? Koen Schobbers, de schrijver van het boek ‘Mijn gamende kind’, biedt een goed hulpmiddel: de Spel Schijf van Vijf. Hij schrijft dat er een goede balans is op het moment dat de gamer genoeg slaapt, functioneert op school, voldoende beweegt en een normaal sociaal leven heeft. De Spel Schijf van Vijf bestaat uit vijf S’en: Slaap, Studie, Sport, Sociaal en Spel. Als deze factoren in balans zijn, kan de digitale activiteit niet het leven bepalen.

Maak samen een plan

Hoe zorg je ervoor dat het kind plezier beleeft aan beeldschermtijd en dat het niet ieders leven beheerst? In een goed plan wordt bewust de beeldscherm- en offlinetijd verdeeld. Je maakt samen afspraken over wanneer en hoe lang er mag worden gegamed én er is nagedacht over wat het kind kan doen als hij niet gamet. Hierdoor weet iedereen waar hij aan toe is. De duidelijkheid zorgt voor ruimte in het hoofd van het kind om andere activiteiten te ondernemen. Het geeft houvast.

Als een kind de regels ervaart als gezamenlijke afspraken, is de kans groter dat ze worden nageleefd.

Verbinding houden

Als de afspraken die je samen met je kind hebt gemaakt goed werken, dan zal er rust ontstaan. Blijf praten met je kind of het plan nog goed voelt of dat er aanpassingen nodig zijn. Toon echte interesse in wat het kind uitspookt op het beeldscherm. Ben betrokken en sta positief tegenover zijn of haar hobby.

Handige tips

  • Wees niet bang om flexibel te zijn met de gemaakte afspraken en uitzonderingen te maken. Misschien niet meteen in het begin, maar wel als is gebleken dat het plan rust en houvast geeft.
  • Geef je kind tijd en ruimte om de activiteit op een scherm af te ronden en herinner hem daar eventueel aan (‘ik zie dat het bijna tijd is, ga je op zoek naar een moment om af te ronden?’)
  • Gun je kind tijd om even om te schakelen. Hij was waarschijnlijk helemaal opgegaan in zijn scherm. Geef hem de tijd te bedenken wat hij nu wil gaan doen.
  • Wissel schermtijd af met een actieve activiteit. Een kind dat heeft gegamed kan beter even buiten actief spelen, dan direct zittend met lego gaan bouwen of een boek lezen. De beweging en het buiten zijn heeft het kind nodig om fysiek en psychisch gezond te blijven.
  • Laat het eet- en drinkmoment niet samenvallen met de schermtijd. Plan dit ervoor of erna. Kies gezonde snacks en gebruik deze tijd ook om even echt contact te maken met je kind.

Volgende keer neem ik jullie mee in de positieve invloed die het spelen van games op je kind heeft. In een steeds digitaler wordende wereld is het beeldscherm niet meer uit te bannen. En gamen (dat is digitaal spelen!) brengt plezier, voldoening, zelfvertrouwen en creativiteit. Wat wil je nog meer…?

X